کلیسای سنت استپانوس Saint Stephanus Church(1) – 1

کلیسای سنت استپانوس Saint  Stephanus Church(1) – 1

قسمت اول

 

با ارس همراه میشویم ، ارس زیبا و باعظمت که امروزه بعنوان خط مرزی ایران با جمهوری آذربایجان مورد احترام ساکنان دو طرف آن است . ارس راهمیشه دوست داشته و دارم  .در جای جای ادبیات و قصه های  پدرانمان ارس جایگاه ویژه ای را داشته است . ارس یا همان آراز روزی روزگاری از داخل خاک وطنم جاری بود و چه نغمه های دلنشینی را مادر بزرگ های مان از صدای پر تلاطم آب  های خروشانش برایمان سروده اند .از دیدن دوباره آن دلم می گیرد ، دلم بر ملتی تنگ میشود که روزی جز ء ما بودند و امروزه از ما جدا افتاده اند و ارس خط جدائی ما شده است !!

به موازات ارس از سمت شهرک سد ارس بطرف کلیسای سنت استپانوس میرویم ، جاده واقعا زیبا و غیر قابل وصف می باشد .

 بعد از طی 30 کیلو متر به کلیسا میرسیم . محوّطه ورودیکلیسا که سربالایی نسبتاً تندی است محل توقّف خود روها می باشد . ودر اولیّن نگاه ،در ارتفاعی بالاتر گنبــد سنگـی کلیسـا از میان درختـان بلنــد، خـود نمایی می کنـد. بعد از طی یک پیچ کوتاه سنگلاخـی که درمیانـه ی آن دروازه سنگیگنبدی شکلبا ارتفاع 5 متروبا عرض70/5 مترکه در طرفین آن بـرجـک های استـوانه ای است ،کلیسای سنت استپانوس حودنمائی می کند. نماو شکل ظاهری کلیسا به جهت مغــرب استو در مقابل آن محوطه ای پوشیده ازدرختـان تنــومند می باشد ودر میان این محوطه،استخـری بزرگ برای ذخیره یآب و مکان هایی برای استـراحت مراجعیــن ساخته اند. فضـایاطــراف کلیــسارا درختــان بزرگ و قدیمی تـوت، گـردو، انجیر ، بادام ،گیلاس،زرد آلو ودرختان جنگلی و ...  
پوشانده که لطافـت و زیباییخاصی به ساختمان کلیسا بخشیده است.

حصــار سنگـی دور تادور بنا را احـاطـهکرده است.این حصـار ، بـارویی بلنـد با هفـت بـرج نگهبانی و پنـج پشـت بنداستوانه ای سنگی شبیه دژهای محکم دوره ساسانی و قرون نخستین اسلام بودهاست.

از روی تابلو راهنمای ورودی تاریخچه آن را مرور میکنیم.این بنایعظیـم و دیدنی در 17 کیلومتری غرب شهر جلفا (در مسیر جاده ی مرزی جلفا- سدّ ارس ) وبه فاصله ی سه کیلو متری کرانه یجنــوبـی رود ارس ، در آغـوش گـرم و با صفـــایکوهستـان و در میـان درّهی سر سبـز شام با قدمتی بیـش ازهــزار سـال آرمیـده است.این کلیسـا به عـلّت قـرار گـرفتـن در روستـای متـروکـه ی شـام ، با همیــننــام نیـز خـوانـده می شود ودر زبان مردمان محل این مکان را اغلب بانام کلیسایخرابه می شناسند.

نام اصلی این کلیسا از « استپانوس » که یکی از حواریونحضـرت عیسی (ع) و نخستین شهید تبلیغ در راه مسیحیّـت بوده ، اقتبـاس گـردیده است . وجـود کلیسـا دراین منطقـه حاکی از آن است که ساکنـان اولیــّه اطـراف کلیسا ارمنـیبـوده اند که بعـد از آغــاز جنـگ جهـانی اوّل از ایـن منطقـه به منـاطـقدیگـرمهاجرت نموده اند . این کلیسا هر سال در یک روز خاصّی( این روز بر اساس نظرشورای ارامنه تعیین می شود ) مرکز گرد همایی مسیحیان جهان می گردد که با زیارت اینمکان و با روشن کردن شمع به نیایش و راز و نیـاز می پردازند.بسیاری از ارامنه اعتقـادبر این دارند که سنگ بنای این کلیسا توسط یکی ازدوازده حواریون حضرت عیسی (ع) بنانهاده شده واز نظر آنان این مکان فوق العاده اهمیّت دارد.

سنت استپانوس یا سنت استفان اولین شهید راه مسیحیت است که در ۲۶ دسامبر سال ۳۶میلادی در اورشلیم توسط یهودیان سنگسار شد .

درباره تاریخ بنای کلیسا، اظهارات گوناگونی ابراز شده‌است. عده‌ای آن را از بناهای اوائل مسیحیت، می‌دانند برخی چون تاورنیه بنای آن را به دوره صفویه نسبت می‌دهند. در حالی که شیوه معماری بنا، مصالح ساختمانی و تزئینات مفصل و زیبای آن مؤید این مطلب است که کلیسا همانند و هم زمان با کلیساهائی چون طاطائوس در بین قرن چهارم تا ششم هجری (دهم تا دوازدهم میلادی) ساخته شده است و سبک معماری آن تلفیقی از شیوه‌های مختلف معماری اورارتو، اشکانی و رومی است که بعد از به وجود آمدن بناهای شگرف سنتاچمیادیزین، طاطائوس و آختامار و سنت استپانوس به شیوه معماری ارمنی شهرت یافت.

 محل ورود به کلیسا از وسط دیوار غربیتعبیه شده با دری به عرض یک و نیم و با ارتفاع دو ونیم متـر،از جنس چوبکه آهن کوبی شده است و به حیـث ظـاهـر شبیـه دروازه ی
 
دژهای دوران صفـویّهو قـاجاریّه می باشد و پایه های طرفیـن دروازه و بالای آنهمه از سنـگ تـراش ساختهشده و حجـّّاری ها و نقـش های دقیقـی دارد. قسمتی از سنگ های تـراش بالای طـاقفـروریخته، امّا طـاق و قسمت های پایین ترهنوز سالم مانده است. نقـش بر جسته ای ازحضـرت مـریـم ( س) و کودکی حضـرت عیسـی ( ع ) در پیشانی طاق نما، کـنده شده است کهطـرحی زیبـا و جالـب وحالتـی گیــرا دارد .

دروازه ورودی کلیسا به دالان باریکی بـاز می شود که از جهت جنوب منتهی به دیـر و ازجهت جنوب منتهی به صحـن کلیسا و ازجهت شـرق منتهی به انبار علوفه و اصطبل حیوانات می گردد و هر سه قسمت در سطحی بالاتر از سطح دالان قرار گرفته اند.بنای کلیسا از سنگ ساخته شده و از سه قسمت مشخـص بـرج نـاقـوس، نمـاز خـانه واجـاق دانیـال تشکیل گردیده است که به تشریح جزئیّات آن میپردازیم .

/ 1 نظر / 17 بازدید
اقایی

سلام مهندس بالخره ایرانگردی هم کردی؟؟؟ بسیار زیبا بود و جالب شاد باشی و موفق